Leivadi
Εγγραφή Συχνές Ερωτήσεις Λίστα Μελών Ημερολόγιο Casino Αναζήτηση Σημερινά Μηνύματα Σημείωσε τα forums ως διαβασμένα
Επιστροφή   InOut > Κύρια 'Αρθρα > Αφιερώματα
Find All Thanked Posts
Απάντηση στο θέμα
 
Εργαλεία Θεμάτων Αξιολόγηση Θέματος Τρόποι εμφάνισης
Παλιά 03-02-10, 01:21   #1
roylag7
WebMaster




 
Το avatar του χρήστη roylag7
 
Εγγραφή: 12-01-2007
Περιοχή: Χαιδαρι
Ηλικία: 45
Μηνύματα: 23.353
Thanks: 5.479
Thanked 9.332 Times in 5.545 Posts
Αποκριές και αποκριάτικα έθιμα στην Κρήτη

Στην Κρήτη βέβαια, τώρα πια τ’ αποκριάτικα έθιμα βρίσκονται σε υποχώρηση. Τα καρναβάλια έχουν επικρατήσει σχεδόν πλήρως σε όλη την επικράτεια του νησιού, σε ορισμένες περιοχές όμως τα έθιμά μας αναβιώνουν σε όλο τους το μεγαλείο.

Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι στη Γέργερη του Νομού Ηρακλείου, είναι το χωριό που κρατάει έως και σήμερα αναλλοίωτα τα περισσότερα αποκριάτικα έθιμα.

Πατήστε στην εικόνα για να τη δείτε σε μεγένθυνση Όνομα:  26.jpg Εμφανίσεις:  1248 Μέγεθος:  30,4 KB 


Οι εορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς τελείωσαν λίγες μέρες πριν και πολύ σύντομα έρχονται οι αποκριές. Το Πάσχα φέτος είναι αρκετά νωρίς και καθώς οι Αποκριές είναι κινητή εορτή μεταφέρονται και αυτές με τη σειρά τους νωρίτερα στο ημερολόγιο του έτους.

Αποκριάτικα έθιμα της Κρήτης και των Κρητών

Νότια του Νομού Ηρακλείου, στο χωριό Σίβα, η παραδοσιακή μάσκα του χωριού είναι μια από τις πιο εντυπωσιακές του Ελληνικού και του ευρύτερου μεσογειακού χώρου και από ότι πιστεύεται ήταν και μοναδική. Μέχρι και την δεκαετία του 1960, ήταν πολύ στα «φόρτε» της η Σιβιανή μάσκα. Γίνονταν με τη ρίζα του φυτού Αγαύη, του φυτού Αθάνατος όπως συνηθίζει να ονομάζεται στην Κρήτη. Το συγκεκριμένο φυτό παλιότερα χρησιμοποιούνταν για να φτιάξουν και σκοινιά. Φυτό που βρίσκεται σε αφθονία στη περιοχή της Μεσαράς εξαιτίας των καλών κλιματολογικών συνθηκών.


Λίγες μέρες πριν τις Απόκριες, ξερίζωναν το φυτό και με μία αριστοτεχνική διαδικασία έφτιαχναν τη μάσκα. Ζωγράφισαν άσπρα δόντια για να διακρίνεται η μάσκα τη νύχτα. Ομάδες 5-6 ατόμων φορώντας τη μάσκα κάνουν βόλτες στο χωριό και επισκέπτονται διάφορα σπίτια του χωριού.


Γάμος

Πατήστε στην εικόνα για να τη δείτε σε μεγένθυνση Όνομα:  gamosapokries_kriti3.jpg Εμφανίσεις:  228 Μέγεθος:  7,2 KB 


Στη Γέργερη, ένα ζευγάρι όσο πιο άσχετο και αταίριαστο μεταξύ του, μεταμφιέζεται ως νύφη και γαμπρός και κάνουν το γύρο του χωριού.






Λεράδες

Πατήστε στην εικόνα για να τη δείτε σε μεγένθυνση Όνομα:  clip_image002.jpg Εμφανίσεις:  217 Μέγεθος:  19,7 KB 


Η πιο χαρακτηριστική μεταμφίεση των Κρητών. Συναντόνται παντού σε όλη την επικράτεια του νησιού. Μασκαράδες με δεμένες γύρω από τη μέση τους και τα χέρια τους μεγάλες κουδούνες, κατά κύριο λόγο κουδούνια των αιγοπροβάτων. Στη νότια Κρήτη, οι Λεράδες έχουν αρχηγό το λεγόμενο Αράπη, που είναι ντυμένος με μαύρες προβιές προβάτων. Στη Γέργερη, ένα ζευγάρι όσο πιο άσχετο και αταίριαστο μεταξύ του, μεταμφιέζεται ως νύφη και γαμπρός και κάνουν το γύρο του χωριού.



Αρκουδιάρηδες και αρκουδιάρικος χορός

Ένα εξαιρετικά εντυπωσιακό έθιμο που διασώζεται στη Γέργερη είναι οι αρκουδιάρηδες. Βγαίνουν στους δρόμους από τις παραμονές της αποκριάς αλλά και την Καθαρά Δευτέρα, δημιουργώντας πανδαιμόνιο με τους ήχους των κουδουνιών και χορεύοντας το δικό τους ξέφρενο αποκριάτικο χορό.

Ψυχοσάββατο
Το μνημόσυνο για όλες τις ψυχές, η επίσημη εκκλησιαστική κάλυψη των λαϊκών θρησκευτικών δοξασιών δείχνουν την σημασία που δίνουν οι Κρήτες στην ενθύμηση των πεθαμένων αυτή τη περίοδο. Το Ψυχοσάββατο λένε ότι οι ψυχές κάθονται στα δέντρα και μας βλέπουν. Αν κόψεις ένα κλαδί θα πέσουν κάτω και θα παραπονεθούνε… για αυτό την παραμονή και ανήμερα του Ψυχοσάββατου δεν κόβουν δέντρα. Πηγαίνουν κόλλυβα στην εκκλησία και μετά τη λειτουργία τα μοιράζουν.



Τι τρώμε στις Αποκριές;

Πατήστε στην εικόνα για να τη δείτε σε μεγένθυνση Όνομα:  apokries_kriti1.jpg Εμφανίσεις:  241 Μέγεθος:  11,5 KB 


Σε όλη την Ελλάδα, το εθιμικό αποκριάτικο φαγητό είναι τα ζυμαρικά. Στην Κρήτη, τα αποκριγιάτικα τραπέζια είναι πάντα «στρωμένα με μακαρόνια, λαζάνια και γενικά με διάφορα είδη ζυμαρικών…» Το έθιμο της προσφοράς φασολάδας από τους Πολιτιστικούς Συλλόγους έχει καθιερωθεί σε πολλές περιοχές της Κρήτης. Στο τελευταίο τραπέζι της Αποκριάς, (Τυρινή) οι κοπέλες μαζεύουν τα ψίχουλα από το τραπέζι και τα βάζουν κάτω από το μαξιλάρι για να δουν στον ύπνο τους ποιον θα παντρευτούν.


Καθαρά Δευτέρα
Πρώτη μέρα της Μεγάλης Σαρακοστής που εντάσσεται όμως στον αμέσως προηγούμενο εορταστικό κύκλο, αυτόν της Αποκριάς. Χαρακτηριστική μαντινάδα της ημέρας είναι η ακόλουθη:
«Εμίσεψεν η Αποκριά με λύρες και παιγνίδια
Και μπήκε η Σαρακοστή μ’ ελιές και με κρομμύδια,
Απόκαμεν η Αποκριά, η γιόμορφη κοπέλα
Και έφταξεν η Σαρακοστή η λαχανοσκουτέλα»

Χαρακτηριστικά παιχνίδια της Καθαράς Δευτέρας είναι:
Τσαγκάρης: (αναβάλλει συνεχώς το μπάλωμα ενός στιβανιού και διαπληκτίζεται με τον πελάτη του)
Η αρκούδα και ο Αρκουδιάρης
Το δικαστήριο (παρωδία δικαστηρίου)
Η γριά καμπούρα με τη μαγκούρα
Ο γιατρός με τον κουφό

Το λαδικό του διακονιάρη (αντί για λάδι έχει νερό και καταβρέχει τον κόσμο) Ο αγιασμός
Το προξενιό της νύφης
Η λουχούνα
Τα λάχανα

Το έθιμο του Καδή ή Καντή

Πατήστε στην εικόνα για να τη δείτε σε μεγένθυνση Όνομα:  apokriesapokries_kriti4.jpg Εμφανίσεις:  193 Μέγεθος:  9,0 KB 


Το έθιμο έχει τις ρίζες του στο Αμάρι, στον Αγ. Βασίλειο, στον Μυλοπόταμο, σε περιοχές της Μεσαράς και σε άλλα μέρη. Ο Καδής ήταν ο άρχοντας. Είχε το γενικό πρόσταγμα για ότι συνέβαινε εκείνη την ημέρα στο χωριό. Σχηματίζονταν πομπές με επικεφαλής του Καδή και πήγαιναν σ’ όλα τα σπίτια. Στα Σαχτούρια του Αγ. Βασιλείου, το έθιμο κράτησε περισσότερα χρόνια έως το 1970.

Ο Καδής δεν μπορούσε να είναι τυχαίο πρόσωπο, αλλά αντίθετα απαραίτητη προϋπόθεση να ήταν σεβαστός από όλους Να μην μεθά, να πίνει μα να μην μεθά Να κατέχει όλους τους χωριανούς
Να είναι σοβαρός αλλά να κάνει και καλαμπούρια

Ο ξομολόγος
Χαρακτηριστικό αποκριάτικο δρώμενο και είναι παρόμοιο με τον Καδή. Κάποιος επιλέγεται να μεταμφιεστεί ως ιερέας και να παίξει το ρόλο του εξομολόγου.

Ο πεθαμένος
Ο νεκρός σκεπάζεται με άφθονο πράσινο (συνήθως γαϊδουράγκαθα, ξινίδες ) και αποκριάτικες κορδέλες. Ακούγονται μοιρολόγια και αυτοσχέδιες ψαλμωδίες. Ο νεκρός βρίσκεται στο φέρετρο ακίνητος.
Το συγκεκριμένο έθιμο γίνεται σε πολλά μέρη της Κρήτης αλλά με διάφορες παραλλαγές. Στο Σταυροχώρι Σητείας ονομάζεται «Πασχάλης». Η πομπή καταλήγει στη βρύση και με την απειλή νερού ο νεκρός … ανασταίνεται.
Στα Λευκόγεια Ρεθύμνου είναι το πιο διαδεδομένο Κρητικό έθιμο την ημέρα της Καθαράς Δευτέρας.

Ο Αϊ Γιώργης
Ένας άντρας παριστάνει τον Αϊ Γιώργη νεκρό. Τον μοιρολογούν και του ζητούν συγχώρεση. Ο Άγιος παραμένει ακίνητος. Ένας «ασεβής» τρώει το σφουγγάτο του Αγίου, ο οποίος και δυσαρεστείται από την ασέβεια. Αναζητούν λοιπόν τον κλέφτη του σφουγγάτου, μια ομάδα «μουζομένων», όλοι λοιπόν ένας – ένας ακουμπάει στον Άγιου και του λέει: «να κολλήσω επαέ από μια αν έφαγα εγώ το σφουγγάτο»
Κάποιος, κάποια στιγμή… κολλάει πάνω στον Άγιο. Ο νεκρός Άγιος σηκώνεται και αγκαλιάζει το κλέφτη του σφουγγάτου, κολλώντας τον πάνω του.
Ο δράστης πια έχει αποκαλυφθεί και αρχίζουν οι γύρω του να τον χτυπούν με τον στρούμπο (ένα ύφασμα που στην άκρη του έχει ένα κόμπο).
Αν ο δράστης ξεφύγει, ο Άγιος σηκώνεται και τον κυνηγάει.

Η καμήλα

Πατήστε στην εικόνα για να τη δείτε σε μεγένθυνση Όνομα:  siviani_maska_apokries_krit.jpg Εμφανίσεις:  175 Μέγεθος:  4,2 KB 


«Τέσσερα τεμάχια σανίδων έχουν καρφωθεί έτσι ώστε να είναι ευθυγραμμισμένο παραλληλεπίπεδο, η περιφέρεια δηλαδή της καμήλας. Ο σκελετός καλύπτεται μετά με κουβέρτες χρώματος σταχτί και μέσα στην κατασκευή μπαίνουν δυο ντελικανίδες και της δίνουν «ζωή»…»…. Περιγραφή του εθίμου από εφημερίδα της εποχής εκείνης.

Τι έθιμα αλήθεια έχει τούτο το νησί; Πόσα άραγε ακόμα δεν αναφερθήκαν; Σίγουρα αξίζει οι επόμενες προγραμματισμένες διακοπές να γίνουν σε τούτο το νησί. Το νησί που αν οι Θεοί ολόκληρης της Υφηλίου επέλεγαν κατοικία, τα βήματά τους θα τους οδηγούσαν στην Κρήτη. Η γενέτειρα του Νίκου Καζαντζάκη, του Ελευθέριου Βενιζέλου, Μιχαήλ Κόρακα και τόσων ακόμα…

Γιατί οι λέξεις φιλότιμο, φιλοξενία και μπέσα δεν μεταφράζονται σε καμία ξένη γλώσσα.. γιατί στην Κρήτη έχουν την σημασία που τους αρμόζει...
Για όλα αυτά και άλλα τόσα η Κρήτη είναι ο ιδανικός προορισμός όλων...

(Οι παραπάνω φωτογραφίες είναι από το βιβλίο του κ. Νίκου Ψιλάκη, «Λαϊκές Τελετουργίες στην Κρήτη»).

Πηγη: fatsimare.net
__________________
Το λαθος που αγαπησα.... ειναι για τους αλλους λαθος
για μενα ειναι της ζωης .......και της καρδιας το παθος.....!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!



GATE 7
roylag7 is offline   Απάντηση με παράθεση Share on facebook
The Following 2 Users Say Thank You to roylag7 For This Useful Post:
dimitris.and (03-02-10), maestro (03-02-10)
Παλιά 03-02-10, 19:14   #2
Δημήτρης
Top Member




 
Το avatar του χρήστη Δημήτρης
 
Εγγραφή: 08-11-2009
Περιοχή: Ηράκλειο
Μηνύματα: 20.328
Thanks: 4.327
Thanked 11.570 Times in 6.365 Posts
Το πιο δημοφιλές έθιμο που συναντιέται και σήμερα στα Χωριά είναι το μούζωμα.

Την ημέρα της Αποκριάς, όπου στήνεται τραπέζι με μεγάλη παρέα, όλοι οι συμμετέχοντες, μεταμφιεσμένοι και μη, μουτζουρώνονται στο πρόσωπο, συνήθως από την συσσωρευμένη κάπνα του τηγανιού που χρησιμοποιείται στην παραστιά.
__________________
.
.

MEMENTO **** VIVERE
Δημήτρης is offline   Απάντηση με παράθεση
Παλιά 03-02-10, 21:49   #3
Nefelim
Power Member


 
Το avatar του χρήστη Nefelim
 
Εγγραφή: 25-05-2008
Περιοχή: Heraklion
Ηλικία: 39
Μηνύματα: 149
Thanks: 23
Thanked 112 Times in 52 Posts
Παράθεση:
Αρχικό μήνυμα απο dimitris.and Εμφάνιση μηνυμάτων
Το πιο δημοφιλές έθιμο που συναντιέται και σήμερα στα Χωριά είναι το μούζωμα.

Την ημέρα της Αποκριάς, όπου στήνεται τραπέζι με μεγάλη παρέα, όλοι οι συμμετέχοντες, μεταμφιεσμένοι και μη, μουτζουρώνονται στο πρόσωπο, συνήθως από την συσσωρευμένη κάπνα του τηγανιού που χρησιμοποιείται στην παραστιά.
Οι μουζουδιες δινουν κι περνουν καθε χρονο τετοια εποχη στο Μοχο, οπου η ρακι ρεει αυθονη. Ετσι κι αυτο το Σαββατο οι Μοχιανοι θα δωσουν ρεσιταλ φιλοξενιας σε οποιον βρεθει εκει....!!!! Γλεντι μεχρι το πρωι κι οποιος αντεξει στις μουζουδιες κι τα αλευρωματα
__________________

και εχουσιν ουρας όμοίας σκορπίοις
και κέντρα, και εν ταίς ουραίς αυτών
εξουσίαν εχουσι του αδικησαι
τους ανθρώπους μηνας πέντε




Nefelim is offline   Απάντηση με παράθεση
Απάντηση στο θέμα


Συνδεδεμένοι χρήστες που διαβάζουν αυτό το θέμα: 1 (0 μέλη και 1 επισκέπτες)
 
Members who have read this thread : 11
georgia87378, jojefb, koufoulis, maestro, MarMar, Mike, Nefelim, skarapiperis, Δημήτρης
Εργαλεία Θεμάτων
Τρόποι εμφάνισης Αξιολογήστε αυτό το θέμα
Αξιολογήστε αυτό το θέμα:

Δικαιώματα - Επιλογές
Δεν Μπορείτε να δημοσιεύσετε νέα θέματα
Δεν Μπορείτε να απαντήσετε
Δεν Μπορείτε να ανεβάσετε συνημμένα αρχεία
Δεν Μπορείτε να επεξεργαστείτε τα μηνύματα σας

vB code είναι σε λειτουργία
Τα Smilies είναι σε λειτουργία
Ο κώδικας [IMG] είναι σε λειτουργία
Ο κώδικας HTML είναι εκτός λειτουργίας
Forum Jump

Παρόμοια Θέματα
Θέμα Δημιουργός Forum Απαντήσεις Τελευταίο Μήνυμα
Τηλέφωνα και Διευθύνσεις από Ελληνικές Αντιπροσωπείες texasasl Ενημερωτικά & Χρήσιμα Θέματα 2 02-09-11 20:53
Σουν Τσου : Η Τέχνη του Πολέμου 2012 Εσωτερική Αναζήτηση - Πνευματικότητα 5 16-08-10 11:28
Αποκαλύψεις από το διοικητή της τουρκικής ομάδας που αποβιβάστηκε στα Ίμια Vendetta Θέματα Εθνικού και Πολιτικού Περιεχόμενου 6 16-07-10 07:44
ΦΠΑ 23% στις υπηρεσίες ελευθέρων επαγγελματιών texasasl Κοινωνικά 3 28-06-10 09:25
Η Άλωση της Κωνσταντινούπολης maestro Αφιερώματα 8 01-06-10 17:23


Inout.gr is Poolandered
Forum engine powered by : vBulletin Version 3.6.8
Copyright ©2000 - 2018, Jelsoft Enterprises Ltd.
Όλες οι δημοσιεύσεις σε αυτές τις ιστοσελίδες εκφράζουν τις απόψεις και τη γνώμη των συντακτών τους και όχι των διαχειριστών ή συντονιστών της σελίδας(εκτός των δημοσιεύσεων των ιδίων) και ως εκ τούτου δεν είναι υπεύθυνοι για αυτές.
Η αναδημοσίευση άρθρων και δημοσιεύσεων που υπάρχουν στην σελίδα είναι ελεύθερη, αρκεί να αναφέρεται ως πηγή το InOut.gr - Η ελευθερία στην πληροφόρηση στο διαδίκτυο είναι ο πρωταρχικός μας στόχος.